VIÊC LÀNG 1









MỤC LỤC




DAO CẦU THUYỀN TÁN (TRÍCH) .......................................................................................2
LÀM NO HAY CÁI ĂN TRONG NHỮNG NGÀY NƯỚC NGẬP ........................................... 12
VIÊC LÀNG ........................................................................................................................ 21
TẠP VĂN ............................................................................................................................ 83











































http://ebooks.vdcmedia.com

Ngô Tất Tố 2






DAO CẦU THUYỀN TÁN (TRÍCH)




TÔI CÒN SỐNG VÌ KHÔNG UỐNG THUỐC ...




Hôm sau bệnh tôi đã khỏi, mới đến thăm bạn thì anh Xuân
vẫn cứ bồ hôi ướt đầm, chân tay vật vã không lúc nào yên. ông bà
hơi sợ, lại cho mời ông lang đến. Theo lệ, cụ lang ra bộ trầm tĩnh
nắm vào cổ tay bệnh nhân, rồi bảo nhà chủ:
- Mạch cậu ta đã bớt nhiều lắm rồi đấy, còn cái bồ hôi thì
không ngại gì, tôi cho uống một thang "Ngọc bình phong" là khỏi.
Ngài lại ngoảnh vào mặt tôi và tiếp:
- Chắc là thầy cũng không biết thuốc "Ngọc bình phong" là
thuốc cầm bồ hôi rất diệu. Nó chỉ có ba vị hoàng kỳ, phòng phong,
cam thảo mà thôi, nhưng hay lắm, hay vì hoàng kỳ dùng với
phòng phong:
Thánh nhân dạy rằng:
"Hoàng kỳ úy phòng phong, đắc phòng phong kỳ lực dũ đại"
nghĩa là hoàng kỳ thì sợ phòng phong, mà được phòng phong thì
sức nó càng lớn. Thầy tính tôi có nhớ sách không? Nếu làm thuốc
mà không nhớ sách thì giết người ta đấy".Rồi cụ lang mới sai lấy
giấy kê đơn. Bấy giờ tôi cũng phục sách, tin rằng anh Xuân uống
thang thuốc ấy sẽ khỏi. Chẳng ngờ anh ta rủi quá, không chịu
theo sách mà ốm thành ra thuốc tuy cắt vào sách mà bệnh vẫn
không chuyển, bồ hôi vẫn ra, nước vẫn khát, lưỡi sắp đổi ra màu
đen và khô như ngói. Cái lo của cha mẹ cũng theo cái bệnh của con
mà tăng lên, ông bà bàn nhau đổi tay, sai người mời thầy lang
khác.
Thăm bệnh, thăm mạch xong rồi cụ lang này phải giữ đúng
"luật" thầy lang, mắng luôn cụ lang trước không biết làm thuốc,
bệnh là bệnh âm hư mà dám dùng những tứ tô, phòng phong, láo



http://ebooks.vdcmedia.com

VIÊC LÀNG 3

quá. Rồi cụ kê cho một cái đơn cụ gọi là bài lục vị, cụ dặn ba thang
thì khỏi. Người nhà theo đúng lời cụ. Uống hết thang thứ nhất,
chẳng biết thuốc trúng bệnh hay anh Xuân đã hết bồ hôi mà
không thấy bồ hôi nữa, nước cũng đỡ khát nhưng lưỡi lại đen
thêm, và cả ngày nằm lá bì không cựa. Đến thang thứ hai thì các
chứng cũ vẫn nguyên, lại phát thêm chứng đầy, nhưng người nhà
vẫn tưởng là bớt. Uống thang thứ ba thì bụng phát trướng, trước
còn bí tiểu tiện, sau rồi bí cả đại tiện. Bấy giờ ông bà đã rối như
canh hẹ, mới thải cụ lang ấy, đồng thời rước hai cụ lang khác. Cái
lệ cụ lang đến sau vẫn phải công kích cụ lang chữa trước là cố
nhiên rồi. Hai cụ này cũng không đồng ý kiến với nhau. Cụ thứ
nhất bảo bệnh nhân mạch trầm vi, đó là hỏa suy, dương hư, theo
như sách Phùng thị đã dạy, phải dùng Bát vị xung sâm, mà phải
có quế thật tốt mới được.
Cụ thứ hai nói cả hai tay mạch đều khẩn thực, nó là nhiệt tà
uất kết, phải hạ mới khỏi. ấy mưới rầy, cùng một cái phập phồng ở
mạch máu, mà một cụ gọi là trầm vi một cụ gọi là khẩn thực,
chính cái tay của người có bệnh lại không biết cãi, thì biết nghe ai
bây giờ. Thế nhưng hai cụ vẫn cứ cãi nhau, cụ thứ hai bảo uống
sâm quế thì chết, cụ thứ nhất bảo hạ thì không gỡ được. Rút cục,
cụ thứ nhất thắng, vì đã nói đến sách Phùng thị, thứ sách mà nhà
chủ nói là môn vương đạo. Vả lại, thuốc có sâm quế, nhiều vị
trọng, khiến cho người nhà dễ tin. Uống một thang, chỉ thấy hai
mắt đỏ ngầu, còn các chứng vẫn đâu đóng đấy. Uống một thang
nữa, đại tiện vẫn bí như trước, lại thêm được chứng nói mê nói
sảng, hơi thở cực to và mau. ông bà lúc này mới tin lời cụ lang thứ
hai hôm